MİSYON
Misyon,
yüklenilmiş görevi ifade eder. Gönüllü birlikteliğe dayanan
örgütlerde en önemli misyon, örgütün amacı doğrultusunda üyeler
arasında ortak bilinç ve hedeflere ulaştırıcı ortak nitelikler
oluşturmaktır.
Bir
sosyal organizasyon olan Ahiliğin de, diğer örgütlerde olduğu
gibi amacı doğrultusunda bir misyon yüklendiği görülür.
Ahiliğin
temel misyonu mükemmel fertler yetiştirerek mükemmel topluluklara
ulaşmak, dünyayı düzene sokma yoluna yapışmak (1) ve bu
şekilde "insanlara ve insanlığa hizmet"edebilmektir.
Dünyaya
düzen ve hizmet verme iddiasında olan Ahiler, misyonlarını
yerine getirebilmeleri için önce kendilerinin mükemmel olmaları
gerektiğinin bilincindedirler. Ahi önce kendisine çekidüzen
vermelidir ki, inandırıcı olsun, hizmet edebilsin. Bu bağlamda
Ahi şöyle nitelendirilmektedir:
"Huyları
güzel olan, namaza devam eden, zekatını veren, babasına
ihsanda ve itaatte bulunan, komşusunu ağırlayan, eline geçeni
veren, işlerini güzelleştiren, sözlerinde doğru olan, amellerini
en güzel bir hale getirmeye çalışan, sırlarını saklayan,
ahdi koruyan, sevgiye riayet eden, doğrulukta, arılıkta,
muamelede bulunan, yalanı ve riyayı atan, helal kazanca
koyulan, ulaşmak için arılaşan, haramı bırakan, halka ihsan
eden, kendisinden çekilenleri dolaşan, ona vermeyene veren,
zulmedeni bağışlayan, kötülük edene iyilik eden, şeriata
mülazemette bulunan, hakikate giren, kardeşlerinin haklarını
eda eden, komşularına karşı müsamahada bulunan, ihsanlarla
keremler eyleyen, onlardan uzak olanı soran, yakındakini
dolaşan, hastayı ziyaret edip halini, hatırını soruşturan
kişidir(2)."
Ahinin
üç şeyi bağlanır, üç şeyi açılır: Gözü haram olan şeylere,
ağzı günah olan sözlere, eli zulümlere bağlanır. Kapısı
konuklara, kesesi kardeşlerden ihtiyacı olanlara, sofrası
bütün açlara açılır(3).
Fertler
mükemmel olunca, onlardan meydana gelen topluluklar da mükemmel
olur. Misyon bu anlamda, fertten topluma yükselişi ifade
eder. Mükemmel fertlerden oluşan topluluklar hem yakın hem
de uzak çevrelerini kolay bir şekilde düzenleyip hizmet
edebilirler.
Ahilerin
toplumla ilgili misyonları fütüvvetnamelerde kısaca "Ayende
ve Ravende"ye yani "gelene-geçene" hizmet
biçiminde belirtilmiştir. İbn Batuta, Ahileri tanıtıp toplumla
ilgili misyonlarını açıklarken, "Bunlar Anadolu'ya
yerleşmiş bulunan Türkmenlerin yaşadıkları her yerde, şehir,
kasaba ve köylerde bulunmaktadırlar. Memleketlerine gelen
yabancıları karşılama, onlarla ilgilenme, yiyeceklerini,
içeceklerini, yatacaklarını sağlama, ihtiyaçlarını giderme,
onları uğursuz ve edepsizlerin ellerinden kurtarma, şu veya
bu sebeple bu yaramazlara katılanları yeryüzünden temizleme
gibi konularda bunların eş ve örneklerine dünyanın hiç bir
yerinde rastlamak mümkün değildir" ifadelerini kullanır
(4).
Misyonları
gereğince; bir şehirde hükümdar bulunmadığı takdirde, Ahilerin
hükümeti yönetmeleri söz konusudur(5).
DİPNOTLAR
1)
(Tuhfat-Al-Vasayâ, s.209)
2) (Tuhfa,s.209)
3) (Tuhfa, s.209)
4) (İbn Batuta Seyahatnamesi Seçmeler, Çev. İsmet Parmaksızoğlu,
MEB Yay, İstanbul 1993, s.7-8.
5). İbn Batuta,A.g.e.,s.26.