Ahî birliklerindeki eğitim ve öğretim faaliyetleri için kullanılan araçlar iki başlık altında incelenebilir:

1. Eğiticiler,
2. Diğer Araçlar

Eğiticiler

Üst konumundaki birey, alt konumdaki bireyi yetiştirmede bir araç durumundadır. Ahî fetâ'nın, şeyh Ahî'nin olgunluğa ulaşmasında aracıdır. Aynı özellik işyerlerindeki eğitimlerde de geçerlidir. İşyerlerinde "usta-kalfa-çırak-yamak" ilişkilerinin işleyişi zaviyelerdeki gibidir. Burada da üst-astı yetiştirmede bir araç kabul edilir.

Diğer Araçlar

İnsan ögesi dışında kalan eğitim ve öğretim araçları, mesleklere göre farklılık gösterir. Bu nedenle, Ahîlik kurumlarında eğitim araçları, eğitimin cinsine göre değişiklik göstermektedir. Aslında, eğitim türüne göre araç kullanmak doğal olduğu kadar, bir zorunluluktur.

Sanat kurumlarında eğitim ve öğretim araçları, öğretimin türüne göre farklılaşır. Örneğin, terzilik mesleği ile kunduracılık mesleğinde kullanılan araçlar birbirinden farklıdır. Bu sebeple meslek eğitiminde iş ve sanat türlerine göre kullanılan araçlar tek tek belirtilecek olursa gereksiz bilgiler ortaya çıkar. Kısaca, meslekî eğitim ve öğretim faaliyetlerinde sanat türüne göre günün teknik araç ve gereçleri ders aracı olarak kullanılmıştır.

Ahîliğin askerî eğitiminde; gürz, kılıç, at, pala ve bunun gibi araçlar kullanılmıştır. Meslekî ve askerî eğitim faaliyetleri dışında nefis terbiyesi de sohbet ve zikir meclisleri ile semâ araç olarak kabul edilmiş ve üyelerin devamlılığı sağlanmaya çalışılmıştır. Kültürleştirme ile ilgili kültür derslerinde kitap başta gelen araçtır. Dinî bilgileri öğretmek için Kur'an-ı Kerim, hadis kitapları, İslâm tarihi, örnek kişilerin hayatını anlatan menakibnâmeler ve fütüvvetnâmeler kullanılan araçlardır.